یک لپ تاپ برای صاحبش کاربردهای متفاوتی دارد، می تواند یک مرکز سرگرمی و بازی باشد، درگاهی برای دسترسی به وب و لپ تاپ و یا ابزاری برای انجام کارها و پروژه های مختلف در داخل و خارج از خانه. از اینها که بگذریم لپ تاپ ها انصافاً یک سخت افزار گران قیمت محسوب می شوند و هیچکس دوست ندارد این سخت افزار گرانقیمت را از او به سرقت ببرند.

سارقان معمولی یا سودجویان به دنبال فرصت چند دقیقه ای می گردند تا به اطلاعات شما دسترسی پیدا کنند. مسلماً بهتر است قبل از هر چیز مراقب باشیم تا کسی لپ تاپ مان را سرقت نکند ولی اگر این اتفاق افتاد چه باید کرد؟

اقدامات مهم قبل از دزدیده شدن لپ تاپ

امیدوارم امنیت همه جوامع در دنیا چنان برقرار باشد که هیچ گاه سرقت مخصوصا سرقت وسایل هوشمند انجام نشود. اما خوب ناگزیر هستیم و در دنیایی زندگی میکنیم که چنین اتفاقاتی رخ می دهد.

یک خبر بد: همیشه احتمال گم شدن تلفن همراه یا گاهی اوقات لپ تاپ شما وجود دارد؛ چه برای موبایلتان که از جیبتان درون تاکسی بیفتد و یا دزدیده شود و چه برای لپ تاپ که به سرقت برود و یا آن را در یک مکان عمومی برای چند دقیقه جا بگذارید که همین چند دقیقه برای یک دزد کافی است تا به انگشتان چسبناک او بچسبد! حالا دیگر اطلاعات داخلش در معرض خطر است. در واقع، براساس یک گزارش از شرکت امنیتی سیمنتک، ۳۶ درصد دارندگان تلفن همراه در آمریکا تلفن خود را گم میکنند.

با توجه به اینکه رایانه شخصی هر فرد منبعی از اطلاعات مهم و خصوصی وی است، همواره باید به نگهداری این اطلاعات توجه داشت و موارد پیشگیرانه را در نظر گرفت. در این گزارش میخواهیم نرم افزاری را به منظور رد یابی لپ تاپ و بعد از آن اقداماتی که پلیس فتا گوش زد کرده است را اشاره کنیم.

اقدامات مهم قبل از دزدیده شدن لپ تاپ

گارتنر، یک شرکت پیشرو در تحقیقات مربوط به بازاریابی می‌گوید که تنها در سال ۲۰۱۰ خریداران بیش از ۳۶ میلیارد دلار صرف خریدن لپ‌تاپ نمودند. افزایش درخواست برای لپ تاپ یک افزایش همزمان(اگر نگوییم مناسب) در دسترس بودن نرم‌افزار پیداکننده را موجب شده است.
به هر حال عجیب است که هیچ یک از این فناوری‌های به اصطلاح نگهبان پیشرفته به صورت اجباری برای لپ‌تاپ‌ها نصب نیستند. اغلب موارد، با فرمت کردن هارد، این وابستگی به اتمام می‌رسد، ایرادی که به اندازه کافی بزرگ است که آن را شکست خورده بنامیم.

بیشتر نرم‌افزارهای جست‌وجوگر(ترکینگ) باید روی سیستم نصب باشند و به سیگنال از راه دوری مثل جی‌پی‌اس و وای‌فای نیازمندند تا سیگنال را از طریق ایمیل یا اس‌ام‌اس ارسال نمایند.
اکثر دزدان لپ‌تاپ منتظر وصل شدن نمی‌مانند و حتی پیش از هوشیاری نرم‌افزار هارددیسک را بلافاصله فرمت می‌کنند.

می توانیم در مقابل احتمال دزدیده شدن آمادگی داشته باشیم و در صورتی که لپ تاپمان به سرقت رفت آنرا ردیابی کنیم. یک مجموعهء نرم افزاری با نام Prey وجود دارد که شما را قادر میسازد لپ تاپ به سرقت رفتهء خود را به صورت کنترل از راه دور مانیتور نموده، از نمایشگرش هنگامی که سارق مشغول کار با آن است اسکرین شات گرفته، با وب کمش تصویر چهرهء سارق را ضبط کنید و با توجه به محل اتصال لپ تاپ به اینترنت محل استقرار احتمالی سارق را پیدا کنید و با یک گزارش نسبتاً کامل و حسابی به سراغ پلیس بروید و بخواهید دزد را بیابد.

خوشبختانه Prey کدباز و رایگان است اما بد نیست ببینیم چگونه می توان از آن استفاده نمود.

ابتدا یک اکانت مهمان در ویندوز بسازید ‏ ‏

در ویندوز Prey به صورت یک سرویس در پس زمینه اجرا می شود. این بدین معنی است که امکان ردیابی تنها زمانی فعال می شود که سارق به یکی از اکانتهای کاربری موجود بر روی سیستم عامل لاگین نموده باشد. برای اینکه سارق بتواند به لپ تاپ شما لاگین کند دو راه حل پیش رو دارید:

– اول اینکه می توانید کلاً روی اکانت اصلی خود پسورد نگذارید (که البته از نظر مسائل امنیتی شاید کار خوشایند و درستی نباشد)

اقدامات مهم قبل از دزدیده شدن لپ تاپ

– راه حل دوم که توصیه می شود ساخت یک اکانت مهمان یا Guest که فاقد پسورد باشد.

ساخت اکانت مهمان کار ساده ای است، ابتدا استارت منو را باز کنید، بر روی کامپیوتر کلیک راست کنید و گزینهء Manage را انتخاب نمائید. در پنجره ای که باز می شود در ستون سمت راستش گزینهء Local Users and Groups را انتخاب کرد و سپس وارد قسمت Users شده در وسط پنجره کلیک راست کرده و با انتخاب گزینهء New User می توانید یک اکانت جدید بسازید. ‏

نصب Prey ‏ ‏

اکنون فایل نصاب Prey را از ‏ وب سایت آن دانلود کرده و نصب کنید و وقتی به پایان عملیات نصب رسیدید گزینهء Choose to configure Prey now را انتخاب کنید. در این مرحله لازم است مشخص کنید چگونه می خواهید Prey را مدیریت کنید و برای اینکار دو گزینه دارید یا از کنترل پنل آنلاین Prey استفاده نمائید و یا به صورت مستقل.

اقدامات مهم قبل از دزدیده شدن لپ تاپ

استفاده از کنترل پنل آنلاین محدودیت هایی دارد مثلاً اینکه تنها ۱۰ گزارش می توانید دریافت کنید ولی از آنجایی که ۱۰ گزارش هم برای گیر انداختن سارق حاوی اطلاعات زیادی است و هیمنطور گزینهء کنترل پنل آنلاین برای عموم کاربران نسبتاً ساده تر است لذا به سراغ این گزینه می رویم و پس از انتخاب آن از ما خواسته می شود تا یک اشتراک Prey برای خودمان بسازیم. ‏

بعد از این موارد بد نیست کامپیوتر خود را تنظیم کنید تا همواره سعی کند به نزدیکترین کانکشن اینترنت Wi-Fi رایگانی که در دسترسش است متصل شود اینگونه حتی اگر سارق قصد اتصال به اینترنت را نداشته باشد شانس به دام افتادنش تا حدی بالاتر می رود.

دریافت گزارش ‏ ‏

حالا اگر روز بد شانسی شما فرا رسید و لپ تاپ تان به سرقت رفت بد نیست به کنترل پنل Prey وارد شوید و شانس خود را در ردیابی سارق امتحان کنید. در بخش تنظیمات کنترل پنل گزینه های فراوانی برای نحوهء گزارشگیری وجود دارد اما در بالای این گزینه ها مهم ترین گزینه یعنی Missing وجود دارد که در صورتی که بر روی اسلایدر مقابل این گزینه کلیک کنید لپ تاپ شما شروع به ارسال گزارش خواهد کرد.

انتخاب فاصلهء زمانی گزارش ها با شما است اما فراموش نکنید Prey تنها ۱۰ گزارش را در پنلش ثبت خواهد نمود پس اگر فکر می کنید دریافت چند گزارش با فاصلهء زمانی کوتاه شما را به سارق نزدیک نمی کند می توانید فاصلهء زمانی را بیشتر کنید یا در شرایط برعکس کمترش کنید. گزارشی که Prey به شما می دهد می تواند اطلاعات فراوانی را دربر داشته باشد از شماره آی پی اتصال سارق به اینترنت، محل استقرارش بر روی نقشه، تصویر چهره اش که توسط وب کم لپ تاپ تهیه شده و… هر چند این راه حل یک راه حل صد در صدی برای رسیدن به لپ تاپ دزدیده شدهء شما نیست اما امیدی است در ناامیدی. ‏

توصیه های پلیس فتا

۱- تنظیم رمزعبور و قفل شدن خودکار

هر چند که هکرها در این زمینه مشکلی ندارند و می توانند از طریق جدا کردن هارد دیسک از لپ تاپ دسترسی مستقیم به آن داشته باشند ولی به هر حال می تواند به عنوان عاملی بازدارنده در برابر سارقان معمولی یا سودجویانی باشد که دنبال فرصت چند دقیقه ای می گردند تا به اطلاعات شما دسترسی پیدا کنند یا بتوانند بدافزار روی سیستم نصب کنند، فراموش نکنید که رمز عبور را هم برای بیدار شدن سیستم از حالت sleep و هم برای Screen Saver تنظیم کنید.

۲- هارد دیسک را رمزگذاری کنید

ساده ترین راه برای اطمینان از اطلاعات روی هارددیسک این است که با استفاده از نرم افزارهایی نظیر FileVault (برای سیستم‌عامل مک) و BitLocker (برای ویندوز) آن را رمزگذاری کنید، به خاطر داشته باشید که حتما کلید بازیابی اطلاعات رمزگذاری شده را در جایی مطمئن قرار دهد، زیرا شاید روزی احتیاج داشته باشید که اطلاعات را بازیابی کنید یا ممکن است مادربرد لپتاپ به هر دلیلی خراب شود.

۳- فایل‌های مهم خود را در سرویس‌های ابری ذخیره کنید

از دست دادن لپ تاپ  همیشه امری غیرقابل انتظار است و بدترین حالت زمانی رخ می دهد که فایل‌های خود را فقط روی لپ تاپ  ذخیره کرده باشید و همچنان برخی از آنها نیاز به کار داشته باشند، عقلانی به نظر می رسد که آنها را در جای دیگری هم نگه داشت، سرویس‌های مبتنی بر رایانش ابری زیادی در حال حاضر وجود دارند مانند دراپباکس، باکس و وان درایو.

۴ – از لپ تاپ، پشتیبان بگیرید

حتی در صورت استفاده از سرویس‌های پشتیبان‌گیری مبتنی بر رایانش ابری، باز هم لازم است که به طور مداوم از اطلاعات خود نسخه پشتیبان بگیرید.

۵ – به پلتفرم ایمیل مبتنی بر ابر یا سرور سوئیچ کنید

برغم وجود پلتفرم‌های ایمیلی مبتنی بر ابر و سرور کاربران خیلی کمی هستند که ایمیل‌های دانلود شده را در سرویس‌های دیگر ذخیره کنند، همین امر باعث می شود زمانی که بر حسب اتفاق لپ تاپ گم یا دزدیده شود و اطلاعات از بین برود راهی برای بازیابی آنها وجود نداشته باشد.

۶-کد رجیستر کردن نرم افزارهایی که به سختی پیدا می شوند را در جایی نگه دارید

به جرأت می توان گفت احتمال پیدا نکردن کد رجیستر برای نرم افزارهایی که به صورت آنلاین وجود ندارند بسیار کم شده است ولی به هر حال ممکن است که اتفاق بیفتد، برای همین لازم است که به تناوب از کد رجیستر نرم افزارهایی که نصب کرده اید نسخه پشتیبان تهیه و در جایی ذخیره کنید.

۷-هارد دیسک‌های قابل حمل و فلش دیسک‌ها را هم کدگذاری کنید

اگر عادت دارید اطلاعات را روی هارد دیسک‌های قابل حمل یا فلش دیسک ذخیره کنید؛ حتما باید اطلاعات را کدگذاری کنید، چرا که احتمال گم شدن یا دزدیده شدن آن‌ها به اندازه لپ تاپ است.

۸-لپ تاپ را برای ردیابی از راه دور یا حتی پاک کردن اطلاعات تنظیم کنید

با توجه به طرح و برنامه ای که شما دارید و نوع تنظیم، قادر خواهید بود که بوسیله نرم افزارهای خاصی دستگاه دزدیده شده خود را ردیابی کنید یا حتی از راه دور آن را پاک کنید، ولی بهتر است در چنین مواقعی حتی اگر میدانید که لپ‌تاپ در نزدیکی شما است به تنهایی اقدام به بازیابی نکنید و حتما از پلیس کمک بگیرید، اگر که امکان بازیابی لپ تاپ وجود ندارد می توانید از راه دور اقدام به پاک کردن اطلاعات کنید، تا حداقل فکرتان راحت باشد که کسی به اطلاعات شما دسترسی پیدا نکرده است.